Bəli, düz oxudunuz. Gözləmədiyimiz gözləntilərimiz. Nədir? Necə olur? -tipli suallar keçir bəlkə də könlünüzdən. Ayrı-ayrılıqda yanaşsaq, bu birləşməni başa düşəcəyik. Gözləmək və gözləntilər haqda danışacağam. İlk növbədə onlara hansı tərzdə yanaşmalıyıq? , biz nə edə bilərik? , bugünə qədər nə etmişik? , özümüzdən asılı özümüzdən asılı özümüzlə bağlı hansı gözləntilərimiz var? , bunu etmənin xüsusi formulu varmı? , nə etməyə qadirik? , heç …
Qadın olmaq kəlməsinin içərisində çox bir güc var. Mən bu mövzuya bir az fərqli tərəfdə baxmaq istərdim.
Geçmişə qayıtsaq əgər Müqəddəs kitabda İbrahim peyğəmbər və həyat yoldaşıd Saraya baxsaq onları övladları olmurdu. Amma qoca yaşlarında İbrahimin övladı oldu. Burda əsas məsələ Saranın həyat yoldaşına göstərdiyi sadiqliyidi,dözümüdü.
Tanrı kişidən fərqli olaraq qadını daha dözümlü yaradıb.Daha özəl yaratdı.Ona güc ver…
O gün mənim doğum günüm idi.Bəlkə də doğulduğu günün gəlməsini istəməyən yeganə insan mən olmuşam deyə fikirləşirdim hərdən.Səbəsiz deyildi həyəcanım.18 yaşım tamam olacaqdı.Yetkinlik yaşıma çatdığımdan qaldığım uşaq evindən ayrılmalı idim.Üzüntümün dərinliyindən Tanrının məni yaşadığımız həyatdan öncə mövcud olmuş dünyadan günahlarımın cəzası kimi qadın yaradıb bu dünyaya göndərdiyini düşünmüşdüm.18 yaşlı kimsəsiz bir qızcığazın əlindən tək …
Son vaxtlar həyatımda qəribə dəyişimlər baş verirdi. Keçmişə baxıb illər əvvəl çıxdığım yola nəzər saldım. Əlbəttə ki, bu məqalə mənim həyat yolum haqqında deyil. Mən sadəcə öz timsalımda qadın haqqında yazmaq istəyirəm. 17 yaşımda qarşıma qoyduğum məqsədə nail olmağıma bəlkə də az qalıb. Bu mənada mən özümü xoşbəxt xanım hesab edə bilərəm. Qazandığım bütün uğurları isə yalnız özümə borcluyam.
Mən 4 il ərzində bəlkə də hər kəsin bacara bil…
Qadın olmaq günəş olmaqdır,işıq gətirməkdir.Qadın gələcək.Özü ilə bərabər kədərini gətirəcək,amma sevinc bəxş edəcək,ümidsizliyini gətirəcək amma ümid olacaq,çarəsizliyini gətirəcək amma çarə olacaq.Qadın gələcək.İşıq olacaq,həyat eşqini,yaşama sevincini artıracaq,gözündə ən mənasız bildiyin dəyərlərə dəyər qatacaq.Yalnız insanın deyil ki,həyatın,dünyanın,yaşamın ehtiyacı var qadına.Misralar nə qədər gözəl olur-olsun, qadın deyilmi, o şeirlə…
Həsrətin portreti
Sonsuz bibim üçün
Mavi gözlü qadının
Üzü çilik-çilik.
Qarıyıb güzgüsü.
Kimsə bilməz nə çəkir
güzgüsü hər dəfə
mavi gözlü qadını görəndə.
Hər gecə qollarını
Qucaqlayıb yatır
üzü uşaq şəkillərinə sarı.
Kimsə bilməz nə çəkir
uşaq şəkilləri
mavi gözlü qadına baxanda.
Hər gecə üstündə
mələklərin sinəsi açıq
şam işığının
sümükləri çıxana kimi.
Qadın elə bir mövzudur ki,onu nə qədər incələsəndə,araşdırsanda yenədə yenidir.Yeniliyi yaradan da biz qadınlarıq.
Mən elə düşünürəm ki,ümumi xalqın mədəniyyəti,əxlaqı həmin kəndin,şəhərin,ölkənin qadınların tətbiq üsulundan asılıdır və onların çiyinlərinə düşür.Qadın dünyanın ən önəmli varlığı deyilsə,önəmlilik sözü mənasını itirər. Qadınlar bütün varlılığın, canlılığın özüdür .Həqiqətdə odur ki, qadınlar barmaqlar qədər oxşar ,barm…
Qadın olmaq. Hər kəsi bu düşündürür. Soruşsanız hamı bunu dünyasınaməxsus formada cavablandırmış olacaqdır. Bu cavabı verə bilməm üçün düşünürəm lap əvvəldən başlamaq gərəkdir.
Fikrimcə qadın olmaq- bəzən dünyaya gözünü aça bilməmək, daha bir parça ikən hissələrə ayrılaraq parçalana bilməkdi. Bəzən dünyaya gözlərini açdıqdan sonar ilk yaşlarından etibarən, daha özünü dərk etmədən qadınlığı dadma…
Qadın qarmaqarışıq kimi görünən, amma istədiyi yalnızca üç şey olan zərif bir varlıqdır: sevgi, sədaqət, dürüstlük.
Necə birşeydi qadın olmaq deyə soruşsalar, olması gərəkən və olan deyə iki hissəyə ayıraram.
Olması gərəkən qadın – zərifdir, narindir, kübardır.Narin olması məğlub olması demək deyildir amma.Güclüdür eyni zamanda.Asandlıqla məğlubiyyəti…
Hər zaman belə deyilir-
Mən bu yazımda qadın necə yaranır? Sualından başlayaraq qadın kimə lazimdırla bitirəcəm…
Qadın olmaq nədir?- deyə soruşmusunuz. Qoyun mən cavab verim.
Qadın olmaq bu dunyanın ən çətin peşəsidir.Allah möcüzəni birbaşa qadınların üstündə yaratmayibmi? Onlar olmasa nəsil əmələ gələ bilməz axı. Onlar olmasa dünya da olmaz axı. Sözsüz ki, Allah təbiətdə hər şeyi zəncir şəklində yaradıb. Yəni, bir şey olmasa həyat olmur. Ama məncə o zəncirin ən güclü halqası qadındır.
Bunlar qadının , qadın olmağın gözəl tərəfləridir. Ailə qururs…
Səhrada yollarını azmışdılar... Susuzluqdan paltarlarını gecə çıxardıb yerə sərirdilər və sonra nəm olmuş paltarları sıxıb suyunu içirdilər.Bir neçə dəfə bunu təkrar etdilər,dostlardan biri çantasından bir portağal tapdı və onu iki yerə bölüb yalamağa başladılar.Onları tapana qədər onlar 1 portağalı yalamaqla sağ qalmışdılar.Həmin portağalı çantasından tapan şəxs xatirələrində belə bir sətir yazmışdı...''Siz bilmirsiniz portağal nədir amma mə…
Qadın həyatın eşqi,
Gələcəyin adıdır.
Bu günümüzün dayağı
Sabahın muradıdır.
Deyirik yaşadığımız dünya çox gözəldir.Axı necə də gözəl olmasın? Bizi gözəlliklərlə nələr əhatə etmir ki? Təbiət, su,təmiz hava, bol bəhrəli torpaqlarımız və bir də qadınlar.Bu iki sözün birləşməsinin ifadə etdiyi məna fəlsəfəyə daha çox yaxındır, yoxsa psixologiyaya-bunu dəqiq deyə bilmərəm.Amma bircə onu dəqiq deyə bilərəm ki qadın olmaq sadəcə və sadəcə…
Payızın son çağlarıdır. güclü yağış yağır.axşam çağıdır,hava artıq qaralmağa dogru gedir.Həmidə çiynində şərf köhnə evin dəhlizində oturub,gözlərini navalçadan süzən yağış damcılarına zilləmişdi.Dərin xatirələrə dalmış qadının sanki ruhu bədənindən ayrılmış,həmin xatirələrin ardı ilə uzun illərin səhifələrini vərəqləyir.Damdan süzən yağış onun ayaqları altında kiçik gölməçə yaratmışdı.Ancaq o, nə damcı səsini eşidir,nə də ayaqları altındakı s…
Ürəyini məzar etdin; cəsarətinə, hüquqlarına, hisslərinə...
Deyirlər, romantiklər həyatı olduğu kimi görməzlər. Çünki, onların baxışlarındakı təsvir dairəsi tamam fərqlidir. Onların xəyal dəyirmanı dövr edir, Yerin Günəş ətrafında dövri hərəkəti kimi. Onlar öz gözləri ilə görmək istədiklərini həsrətlə birgə xurcununa yerləşdirən təlatüm dolu insanlardır. Ancaq bəzən insan görmək istəmədiklərini görür, sarsılır, mənən sınır, nifrət qığılcı…
Sürükləyir həyat məni,
Bir uçurum kənarına.
Xoşbəxtliyimi alıb məndən,
Aparıbdır uzaqlara.
Sürükləyir həyat məni,
Vicdansızlar ağuşuna.
O zülmətin içindəcə ,
yaşarkən öldürür məni.
Sürükləyir həyat məni,
Tənhalığın qucağına.
İnsan cilddə Şeytanlardan,
Nələr çəkdi başım mənim
Səhər açıldı...Artıq yuxudan oyanmışam. Mənim 15 yaşım var.Amma acılarım
yaşımdan böyükdü. Havalar isinməyə başlayır. Artıq yaz gəlir. Nə qədər fəsillər, aylar, illər dəyişsədə mənə olanları unutdurmayacaq.Mənim həyatda anamdan başqa heç kimsəm yoxdu.Məni anamdan başqa heç kimsə sevməyib.Mən sevib sevilməyi anamın sayəsində hiss etmişəm.Atamla anam bir birilərini seviblər. Atam uşaq sahibi olmaq isdəmədiyi ü…
Tam tibb təhsilimi yenicə başa vurmuşdum. Artıq mən də insanların həyatını xilas edən, onlara hər an kömək etməyə hazır tibb işçisi idim. Məni nə fərqlənmə diplomu ilə universiteti bitirmək, nə rezidenturanı xaricdə oxumaq qürurlandırırdı. Cərrah kimi ölkənin ən böyük xəstəxanalarından birində fəaliyyətə başlayanda sevinməyimə və gözlərimdən beynimin əmrinə tabe olmayan yaşların gəlməsinə səbəb ailəmə kömək edə biləcəyimdən hiss etdiyim qü…
Qadın. Heç bilirsənmi necə də ucadır sənin o adın.?
Hey ,sən! Mənə de görək; sən heç bir günlüyünə belə qadın oldunmu? Bu yer kürəsində bircə anliq nəfəsini qadin kimi aldınmı? Qadin təlaşı keçirdinmi? Qadın əzabı çəkdinmi? Sən heç bilirsənmi qadın olmaq nədir? Qadın olmaq ana bətninə düşməklə başlayar.Ailələrin bəziləri dünyaya gələcək övladlarının qadın olduğunu bildiyi anda son…
Qoyulan bu 3 nöqtədə nələrin əks olunduğunu tək qadınlar deyə bilər. Bəlkə də, deyə bilməzlər. Çünki “ Qadın olmaq ” ifadəsində sonsuz mətləblər gizlənib. Xalq şairimiz S.Vurğun demişdir:
Bu qoca dünyada bir adət də var,
Qadın olan yerdə ədalət də var.
Həqiqətən də, bu belədir. Milli- mənəvi dəyərlərimiz içərisində belə bir dəyər var.Əgər dava- dalaş olan yerdə qadın öz örpəyini yerə a…
Qadın gülərsə, şu issız mühitimiz güləcək,
Sürüklənən bəşəriyyət qadınla yüksələcək...
Hüseyn Cavid
Qadın zəriflik təcəssümüdür,amma baxın dahi mütəfəkkirimiz qadının gücünü,dəyərini və ucalığını necə gözəl ifadə etmişdir.Həqiqətən də belədir,tarixən bəşəriyyətimizdə qadınlar zəriflik nümunəsi olaraq göstərilsə də onların bir sözü bir insanı,ölkəni və ümumilikdə bir cəmiyyəti yaxşı yöndə dəyişikliyə gətirib çıxarmışdır. Ana…
Qadın olmaq...
Müsabiqənin elanını görəndə ilk düşündüyüm “axı həqiqətən nə deməkdir qadın olmaq ” və niyəsə ilk ağlıma gələn də elə bu oldu “ana olmaqdır qadın olmaq”...
Qadın olmaq dünyaya ilk göz açdığın gündən bir atanın namusu,bir qardaşın başucalığı,bir bacının dayağı və bir ananın ürəyi olmaqdır əslində..
Qadın olmaq xanımlığının dəyərini bilib xanım kimi davrana bilməkdir əslində.…
Sözlərimi təbiət alimi Diane Mariechildin sözləri ilə başlamaq istərdim. "Qadın tam bir dairədir. İçində yaratma, bəsləmə və döndərmə gücləri vardır". Bəli, Mariechildin düşüncəsindəki kiçik bu cümlə çox böyük bir fikri ifadə etməklə yanaşı qadının tanrıya bərabər bir güc, qüvvə olduğunu əks etdirir. Qadın eyni zamanda bəşəriyyətin davamçı qolu, tanrının yaratdığı ülvilik, gözəllik, təmizlik rəmzidir. Qadın kimdir? Qadın olmaq nədir? Qadı…
Feminizm” qadın-kişi ayrı-seçkiliyinə qarşı çıxaraq cinslər arasında iqtisadi, siyasi və ictimai bərabərliyi müdafiə edən bir baxışdır. Əsas məqsədi qadın azadlığı və qadının cəmiyyətdəki yeri haqqında həqiqi bir bərabərliyin yaradılmasıdır.
“Feministlər” isə qadın hüquqları müdafiəçisiləridir (latın sözü olan “femina” “qadın” deməkdir)...
Feminizmdən, qadın hüquqlarından danışan qadınlara bu gün ölkəmizdə nəinki əks cins nümayən…
Damarlarından qan yerinə yağış suyu axan qadın idi o.Bu gecə o gecələrdən deyildi.Yağış damlası sanki bir yumruq kimi dəymişdi alnının ortasından.Gecə qəfildən yağış möhkəm yağmağa başladı.Bədənində üşütmə hiss edib ayıldı yuxudan.Barmağıyla alnından soyuq damcını silib dilinə toxundurarkən hiss etdi,acısından,tozundan.Evin damından axan yağış suyu,işarə idi.Yenə də yastığının yerini dəyişib eləcə yuxuya getməyə çalışmalıydı.Bu gecə o gecələr…
Qadın olmaq... Bəzən dünyadakı ən müqəddəs varlıq ANA olmaq, bəzən əzilmək, döyülmək, aldadılmaq, heç nəyə baxmadan həyatına davam etməyə çalışmaq, bəzən də heç kimə möhtac olmadan, öz ayaqları üstündə duraraq möcüzələr yaratmaq.. Bəzən erkən nigahın qurbanına çevrilərək dərk etmədiyi halda uşaq sahibi olmaq, seçim hüququ olmadan qarşısına qoyulan qaydalarla həyatı yaşamağa çalışmaq, bəzən də bütün çətinliklərə baxmayaraq, cəmiyyət üçün yarar…
Qadın olmaq…
Dünyaya gələn hər bir qız övladı gələcəyin anası, ailəsinin xanımıdır. Bununla yanaşı o dahi şəxsiyyətdir, müqəddəs insandır. “Qadın zərif cinsin nümayəndəsidir” bu mənim təbirimcə səhv deyilmiş bir fikirdir. Qadınlar günümüzdə ən güclü varlıqlardır. Dəyilən hər zərbəyə dözə bilirlər. Bura həm psixoloji, həm də fiziki zərbələr aiddir. Əks cinsin nümayəndələrinə isə ikisindən biri olduqda ya psixoloji yadakı fiziki onlar xanıml…
Çətindir Qadın Olmaq!
Çünki hamının sahib olmaq istədiyi bir bədənin var. Qorumaq zoruna olduğun bir namusun və sevməyin qadağan olduğu mentalitetin.. Kişi kimi kişi deyərlər, amma qadın kimi qadın deməzlər. Zor şeydi deyərlər...
Soyuq olmaq zorundadır, hissetməməsi gərəklidi, yaxşı görünməlidi, amma o qədər də açıq saçıq yox. Kişinin yanında yerini bilməlidir. Qadın olmaq günahdı bu həyatta. Sevərsən dəli deyərlər, sevməzsən dünyadan…
Bu suala cavab verməmişdən öncə qeyd edim ki,həmişə məşhur və sevilən yazar olmaq istəmişəm.Amma heç vaxt buna cəhd belə etməmişəm.Çünki mən qadınam,məşhurluq sevdasına düşə bilmərəm və bu kiçik məqalə ilə məhdudlaşmalıyam.
İndi isə mövzu barədə.
Bətnindəki körpənin cinsiyyətini yoxlatdırmağa gedən bir qadın düşünün.Ürəyində qız istəsə belə o “qızdır” sözünü eşitməməyi necə də çox arzulayır.Ç…
Bəzən kişilərdən “Bəxtim olsaydı, qadın doğulardım” fikrini eşidirəm. Hər dəfə də düşünürəm ki, “qadın olmaq” bu qədərmi asandır? Mənə elə gəlir ki, qadınlar haqqında düşüncəsinə görə kişilər iki qrupa bölünür. Bir qrupa görə, qadın olmaq evdə oturub, ailəsinə, uşaqlarına baxmaqdır. Onlar qadını ictimai həyatda deyil, yalnız evdə görürlər. Bu cür düşünənlər üçün qadın olmaq çox asan gəlir.
Ancaq qadının başqa bir sosial məsuliyyətinin oldu…
O axşam qəfil çaxan ildırım səsinə oyanmışdı. Pəncərəyə çırpılan yoğun ağac budağı Qulikonu qorxutdu. Yataqdan qalxıb asta addımlarla pəncərəyə yaxınlaşdı. Əsən külək sərinliyi ilə aprel ayını xatırladırdı. İyun ayının tən ortasında bu soyuq küləyin ayrı ləzzəti olsa da, Qulikonu sevindirmədi. Qaranlıq küçəyə boylanıb uzaqdan gələn yoldaşının maşınını sezdi. Yağış yağmağa başlamışdı. Ara bir ildırım çaxır, göy guruldayırdı. Sol əlini uzadıb o…
Taleyin hansı sürprizləri ilə qarşılaşacağını bilmədən yaşayan, gələcəkdə heç bir şeydən sığortalanmayan qadın. Dünyaya gəldiyi gündən bəri qayğının,xəyanətin, kədərin işığına nərdivan dayayan qadın.
Həyatda atdığı addımı sırf ailəsinə görə atan qadın. Məcburi ailə quran və xoşbəxtliyi dərk etmədən bədbəxtçiliyə sürüklənən qadın.Ailədə hər təhqirə,əzaba, söyüşə, təcavüzə,zorakılığa məruz qalan qadın.Atasının, qardaşının, həyat yoldaşının a…
Öz kişi ağlımla yanaşsam da qadın olmağın bir qədər (hətta, çox) çətin bir şey olduğunu dərk eləyə bilirəm. Qadın olmaq çox vaxt bağışlamaqdır. Bəzən səbəbsiz yerə sevməkdir, bəzən durduq yerə ağlamaqdır. Qadın olmaq çox vaxt fədakarlıq edə bilməkdir. Qadın olmaq bəzən ayağının altına cənnətləri sərən bir Tanrının hədiyyəsi olduğunu dərk edə bilməkdir. Qadınlar haqqında oxuduqlarımız onları təsvir etməyə bir qram da kömək eləməz. Mən bu y…
Bir qadın hər şeydən əvvəl, əvvəldən hər şey olmağı başarmış. Bu almanın lazımsız çeyirdəyinin ilk alma forması olmağını unudaraq onu tüpürüb yerə tullamağımıza bənzəyir. Əvvəldən her şey olanımız torpaqdan deyildə insanın böyründən yaranmış, torpaqdan yaranana bətnindən uşaq vermiş, hələ bu azmış kimi bətnindən çıxanlara cənnət də vəd edilən Huri cildinə belə girmiş.
Yüksəklik qadının qadın yüksəkliyində qadından yüksək olmağın yüksəkli…
Bu yaxınlarda ötən il Türkiyədə zorlanaraq öldürülən 19 yaşlı Özgəcan Aslanın anım günü idi. Hadisə baş verəndə nəinki Türkiyədə, həmçinin, Azərbaycanda kifayət qədər səs-küy doğurmuş, müzakirələrə səbəb olmuşdu. Hətta sosial şəbəkələrdə etiraz əlaməti kimi müxtəlif aksiyalar baş tutmuşdu. Bəzi qadınlar bir az da irəli gedərək öz başlarına gələn seksist hadisələri danışmış, sosial şəbəkələrdə yazmışdılar.
Açığı, istənilən məsələ və halda ş…
QADIN OLMAQ..... bu anlamı izah etmək, bu hissi yaşamaq qədər acı, şirin və çətindir. Kiminə görə bu ailə qurduqdan , kiminə görə ana olduqdan, başqa birinə görə çətinlikləri tək çiyninə aldığı gündən yaşamaqdır qadın olmaq .
Mən bu məqalənin bir qadının həyatında yaşadığı qadınlıqdan yazacağam. Arzularının, xəyalarının çin çıxdığı gün ailə qurdu, özünün ailəsi olduğuna sevinib qadın oldu. Amma o qədər qısa bir vaxtda bu hiss …
Qadın…Bu söz o qədər dərin məna daşıyır ki...Hərflər də elə bil qadını izah edir.Qadın-qayğıkeş,azad,dözümlü,nəcibdir.Qadın uşaqdır.Dünyanın ən əyləncəli uşağı.Heç bir şeyə fikir vermədən sevinclə qışqıran,qəh-qəhə ilə gülən,sevdiklərinin üzünü güldürən balaca uşaq…Qadın həssasdır.O ağlamaq istəyirəm deməz,ağlayar.Bəzən o qədər yorular ki,öz-özünə düşünər: «Öyrəşmisən daha.Olanlar səni o qədər də incitmir.Hadisələrə qarşı immun sistemin işlə…
Və bir səs yüksəldi Allah (c.c) evindən : “Qadınlar sizə Allahın əmanətidir.”
Bu dünyada qadın olmaq həyatda var olmaq üçün mübarizə aparmağa məcbur qalmaqdır.Həyatın hər anında “mən də varam”demək istəməkdir.Birilərinin səsini kəsməsidir bəzən...”Nəfəs alırsansa ümid hələ də var “ deyirlər ,əgər qadınsansa ,hələ də sağsansa,güclüsənsə ümidin deyil-şansın var deməkdir...
Qadın hər şeydə…
Qadın olmaq nədir,qadın kimdir bu haqda əslində çox geniş yazmaq olar.Qadına baxış mövqeyi çox müxtəlifdir.Qadının bu həyatda heç bitməyən vəzifələri var.Bu vəzifələr də hamımıza məlumdur.Bu haqda yazmadan bir onu demək bəs edər ki qadın Anadır.Cənnət də anaların ayaqları altındadır deyib peyğəmbərimiz.Bunu dərk edə bilən hər bir insan qadının necə ali,uca,müqəddəs olduğunun fərqinə varmalıdı.
Qadın çox zaman özünə aid olmaz çünki o,fədaka…
Təsisçi və baş redaktor
Psixoloq
vusala@dushunce.az
Psixologiya Elmi-Tədqiqat İnstitutunun sədri
Psixoloq
elnur@dushunce.az
Narınc Psixologiya Mərkəzinin baş məsləhətçisi
farida@dushunce.az
Narınc PM-nin rəhbəri,
Klinik psixoloq
narinc@dushunce.az
Tibb elmləri üzrə fəlsəfə doktoru
Dosent
Bürclərin xasiyyəti, onların əlamətləri haqqında ən lazımlı məlumatları bilmək üçün 12 bürc haqq…
